วัดภูสมณาราม รหัสวัด ๖๓๑๕๘๐๑๐๐๐๒  ตั้งอยู่ที่บ้านกุงไม้สัก เลขที่ ๒๐๐ หมู่ที่ ๒ ตำบลปางหมู อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน จังหวัดแม่ฮ่องสอน สังกัดคณะสงฆ์ มหานิกาย ที่ดินที่ตั้งวัด มีเนื้อที่ ๗ ไร่

อาณาเขต        ทิศเหนือ                จด       ที่ดินเอกชน

                         ทิศใต้                      จด       ที่ดินเอกชน

                         ทิศตะวันออก        จด       ป่าสงวน แห่งชาติ

                         ทิศตะวันตก           จด       แม่น้ำสะงา

อาคารเสนาสนะ ประกอบด้วย

                        ศาลาการเปรียญ  กว้าง  ๑๘ เมตร ยาว ๑๒ เมตร เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

                        หอสวดมนต์  กว้าง  ๑๐ เมตร ยาว ๑๖ เมตร เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

                        กุฏิสงฆ์ จำนวน ๑๐ หลัง เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก จำนวน ๗ หลัง เป็นอาคารไม้ จำนวน ๓ หลัง

                        ศาลาอเนกประสงค์  กว้าง  ๑๒ เมตร ยาว ๒๘ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๖๐ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก นอกจากนี้มีอาคารเสนาสนะต่างๆ ดังนี้  โรงครัว จำนวน ๒ หลัง เรือนเก็บพัสดุ จำนวน ๑ หลัง เรือนรับรอง จำนวน ๑ หลัง

           วัดภูสมณาราม   ตั้งวัดเมื่อวันที่  ๒๖  เดือน  ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๖๓

การบริหารและการปกครอง

                     ลำดับเจ้าอาวาสตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน

                     รูปที่ ๑ พระปลัดจิตตพัฒน์  อคฺคปญฺโญ

          วัดพระธาตุจอมกิตติ รหัสวัด ๐๓๕๘๐๔๐๕๐๐๑ ตั้งอยู่ที่บ้านจอมกิตติ เลขที่ ๒๘๖ หมู่ที่ ๑๓ ถนนแม่สามแลบ ตำบล แม่ยวม อำเภอ แม่สะเรียง จังหวัด แม่ฮ่องสอน สังกัดคณะสงฆ์ มหานิกาย ที่ดินที่ตั้งวัด มีเนื้อที่ จำนวน ๔๖ ไร่ ๗๕ ตารางวา โฉนดที่ดินเลขที่ ๙๕๘๗

อาณาเขต        ทิศเหนือ                จด       ที่สาธารณประโยชน์

                         ทิศใต้                      จด      ถนนใหญ่

                         ทิศตะวันออก        จด      หมู่บ้าน

                         ทิศตะวันตก           จด       ภูเขา

อาคารเสนาสนะ ประกอบด้วย

                        อุโบสถ กว้าง ๑๐ เมตร ยาว ๑๐ เมตร

                        ศาลาการเปรียญ กว้าง ๑๕ เมตร ยาว ๒๕ เมตรสร้าง เมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๔

                        กุฏิสงฆ์ จำนวน ๔ หลัง เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก จำนวน ๒ หลัง อาคารครึ่งตึกครึ่งไม้ จำนวน ๒ หลัง

                        ศาลาบำเพ็ญกุศล กว้าง ๑๕ เมตร ยาว ๒๕ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๔ นอกจากนี้มี โรงครัว จำนวน ๑ หลัง เรือนเก็บพัสดุ ๑ หลัง ห้องน้ำ ๑๐ ห้อง

ปูชนียวัตถุ  - พระประธานประจำอุโบสถ ปางมารวิชัย ขนาดหน้าตัก กว้าง ๒ เมตร สูง ๓ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๔

                     - พระประธานประจำศาลาการเปรียญ ขนาดหน้าตัก กว้าง ๒ เมตร สูง ๓ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๔

                     - ปูชนียวัตถุอื่นๆ มี พระธาตุจอมกิตติ ได้บูรณะเมื่อวันที่ ๔ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๑๖ โดยการนำของพระภิกษุขิ่นตอง โฆสาวโร วัดอมราวาส

           วัดพระธาตุจอมกิตติ ตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. ๒๒๕๖ อดีตวัดพระธาตุจอมกิตติ ตั้งอยู่ทิศตะวันตกของอำเภอแม่สะเรียง หมู่ที่ ๑ บ้านน้ำดิบ ตำบลแม่ยวม อำเภอแม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๔๐ สมัยพ่อหลวงชวน มีชัย ผู้ใหญ่บ้านจอมกิตติ เปลี่ยนชื่อบ้านน้ำดิบเป็นบ้านจอมกิตติ

การบริหารและการปกครอง

                     ลำดับเจ้าอาวาสตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน

                     รูปที่ ๑ พระอธิการหม่อควา สีลธโร

                     รูปที่ ๒ พระอธิการพาเหาะ สุทฺธิญาโณ

          วัดพระธาตุจอมมอญรหัสวัด ๐๓๕๘๐๔๐๑๐๑๑ ตั้งอยู่ที่บ้านพะมอลอ เลขที่ ๙๙ หมู่ที่ ๙ ตำบล บ้านกาศ อำเภอ แม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน โทรศัพท์ ๐๘ ๒๑๖๓ ๓๑๕๕ สังกัดคณะสงฆ์ มหานิกาย ที่ดินที่ตั้งวัด จำนวน ๒ แปลง แปลงที่ ๑ มีเนื้อที่ จำนวน ๘ ไร่ ๑ งาน ๒๐ ตารางวา ตามโฉนดที่ดินเลขที่ ๘๗๒๔ แปลงที่ ๒ มีเนื้อที่จำนวน ๔ ไร่ ๓ งาน ๒๕ ตารางวา ตามโฉนดที่ดินเลขที่ ๘๗๒๕

อาณาเขต        ทิศเหนือ                จด       พื้นที่ป่า

                         ทิศใต้                      จด       พื้นที่ป่า

                         ทิศตะวันออก        จด       ห้วยทราย

                         ทิศตะวันตก           จด       พื้นที่ป่า

อาคารเสนาสนะ ประกอบด้วย

                        อุโบสถ กว้าง ๕.๗ เมตร ยาว ๑๒.๕ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๙ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

                        ศาลาการเปรียญ กว้าง ๙ เมตร ยาว ๓๕ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๐ เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้

                        กุฏิสงฆ์ จำนวน ๑๐ หลัง เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก จำนวน ๕ หลัง เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้ จำนวน ๑ หลัง อาคารไม้ จำนวน ๓ หลัง และอาคารไม้ไผ่ จำนวน ๑ หลัง

                        ศาลาอเนกประสงค์ กว้าง ๙ เมตร ยาว ๒๑ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๕๖

                        ศาลาบำเพ็ญกุศล เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

          นอกจากนี้ยังมี หอระฆัง จำนวน ๑ หลัง โรงครัว จำนวน ๑ หลัง เรือนเก็บพัสดุ จำนวน ๑ หลัง เรือนรับรอง จำนวน ๒ หลัง วิหารพระอวโลกิเตศวร (กวนอิมโพธิสัตว์) สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๐ ศาลากัมฐานปฏิบัติธรรม ๑ หลัง หอพระไตรปิฏก ๑ หลัง บันไดนาคขึ้นพระธาตุเจดีย์

ปูชนียวัตถุ  - พระประธานประจำอุโบสถ ปางมารวิชัย ขนาดหน้าตัก กว้าง ๖๐ นิ้ว สูง ๘๕ นิ้ว สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๗

                     - พระประธานประจำศาลาการเปรียญ ปางมารวิชัย ขนาดหน้าตัก กว้าง ๓๑ นิ้ว สูง ๓๙ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๓

                     - ปูชนียวัตถุอื่นๆ มี เจดีย์พระธาตุจอมมอญ อายุร่วม ๑๔๐ กว่าปี (สร้างครอบที่เดิมจากซากปรักหักพังที่มีอายุประมาณ ๔๐๐ กว่าปี)

                วัดพระธาตุจอมมอญ ตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. ๒๕๒๖ วัดพระธาตุจอมมอญเป็นปูชนียสถานของอำเภอแม่สะเรียง หนึ่งในพระธาตุ ๔ จอม เป็นวัดร้างมานาน อายุราว ๔๐๐ ปี กระทั้งเมื่อปี พ.ศ. ๒๔๕๗ ชาวบ้านพระธาตุจอมมอญ บ้านพะมอลอ ได้บูรณะสร้างครอบองค์เดิมที่เหลือแต่อิฐที่ปรักหักพัง แต่ยังไม่มีพระมาอยู่จำพรรษา กระทั้งปี พ.ศ. ๒๕๒๕ พระสวัสดิ์ นริสโร ได้มาอยู่จำพรรษาเป็นเจ้าอาวาสรูปแรก ต่อมาได้ได้บูรณใหม่อีกปี พ.ศ. ๒๕๔๐ และยกวัดร้างที่มีพระภิกษุอยู่จำพรรษา พ.ศ. ๒๕๔๒ บูรณะครั้งล่าสุด พ.ศ. ๒๕๕๙ วัดพระธาตุจอมมอญได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ ๒๒ กันยายน ๒๕๔๖ กำหนดเขตวิสุงคามสีมา กว้าง ๒๔ ยาว ๓๖ เมตร วัดพระธาตุจอมมอญยกวัดร้างเป็นวัดมีพระภิกษุอยู่จำพรรษา เมื่อวันที่ ๑๗ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๖ เปลี่ยนชื่อวัดจากวัดจอมมอญ เป็นวัดพระธาตุจอมมอญ เมื่อวันที่ ๑๘ เมษายน พ.ศ.๒๕๔๖

รางวัลที่ได้รับ  ๑. เกียรติคุณ สมุนไพร ในวัด

                           ๒. อุทยานการศึกษา พ.ศ. ๒๕๔๓

การบริหารและการปกครอง

                         ลำดับเจ้าอาวาสตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน

                         รูปที่ ๑ พระอธิการสวัสดิ์ นริสฺสโร พ.ศ. ๒๕๒๕-๒๕๔๖

                         รูปที่ ๒ พระตาคำ สํวโร พ.ศ. ๒๕๔๗-๒๕๕๒

                         รูปที่ ๓ พระอธิการภีรจักร สุทฺธจิตฺโต พ.ศ. ๒๕๕๓-ปัจจุบัน

วัดจอมทอง รหัสวัด ๐๓๕๘๐๔๐๒๐๐๑ ตั้งอยู่ที่บ้านทุ่งพร้าว เลขที่ ๑๘๗ หมู่ที่ ๔ ตำบล แม่สะเรียง อำเภอ แม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน สังกัดคณะสงฆ์ มหานิกาย ที่ดินที่ตั้งวัด มีเนื้อที่จำนวน ๘๕ ไร่ ๓ งาน น.ส. ๓ ก เลขที่ ๗๐ (ใบแทน)

อาณาเขต                    ทิศเหนือ                จด     ป่าสงวนแห่งชาติแม่ยวมฝั่งซ้าย

                                       ทิศใต้                     จด     ถนนสาธารณประโยชน์

                                       ทิศตะวันออก       จด     ป่าสงวนแห่งชาติแม่ยวมฝั่งซ้าย

                                       ทิศตะวันตก         จด     ลำน้ำ

อาคารเสนาสนะ ประกอบด้วย

                             อุโบสถ กว้าง ๗ เมตร ยาว ๑๒ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๒ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

                             ศาลาการเปรียญ กว้าง ๑๔ เมตร ยาว ๒๕ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๒ เป็นอาคารไม้

                             หอสวดมนต์ กว้าง ๗ เมตร ยาว ๒๐ เมตร

                             กุฏิสงฆ์ จำนวน ๑๐ หลัง เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก จำนวน ๕ หลัง เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้ จำนวน ๓ หลัง เป็นอาคารไม้ จำนวน ๒ หลัง

                             วิหาร กว้าง ๙ เมตร ยาว ๑๗ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๗ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

                             ศาลาอเนกประสงค์ กว้าง ๕ เมตร ยาว ๒๐ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๒๗ เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้

นอกจากนี้ยังมี หอระฆัง จำนวน ๒ หลัง โรงครัว จำนวน ๑ หลัง ห้องสุขา ๑๕ ห้อง

ปูชนียวัตถุ         - พระประธานประจำอุโบสถ ปาง มารวิชัย ขนาดหน้าตัก กว้าง ๑.๕๐ เมตร สูง ๑.๖๐ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๒๕

                            - พระประธานประจำศาลาการเปรียญ ปาง มารวิชัย ขนาดหน้าตัก กว้าง ๑ เมตร สูง ๑.๑๐ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๒

                            - ปูชนียวัตถุอื่นๆ มี พระธาตุ ๒ องค์ ระฆังคู่พระธาตุ

                 วัดจอมทอง ตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. ๒๒๕๖ ตามประวัติดอยจอมทองเป็นผู้เขาสูงต่อกันเป็นเทือกเขา มีถ้ำอยู่ ภายในถ้ำมีสมบัติเป็นต้นว่า ถ้วย โอ่ง ชาม ฆ้อง กลอง ในสมัยนั้นมีพ่อค้าไม้ซึ่งเป็นคนไทย ๒ คน หนึ่งในสองคนนั้นเป็นสามรของแม่เฒ่าหม่อนเงิน ได้พบสมบัติในถ้ำ จึงได้กล่าวขอยืมสมบัติในถ้ำแลกเป็นเงินไปลงทุนทำไม้สักและเอาไปขาย โดยได้สัญญาว่าถ้าค้าขายได้กำไรดีจะสร้างเจดีย์ไว้บนหลังถ้ำ เมื่อคนไทยทั้งสองค้าไม่สักได้กำไรจึงได้เดินทางกลับมาสร้างพระธาตุตามสัญญาพร้อมอันเชิญพระบรมธาตุจากพม่ามาบรรจุลงในพระธาตุ และได้พัฒนาเป็นวัดในปี พ.ศ. ๒๒๕๖ ตั้งชื่อว่า วัดจอมทองตราบถึงทุกวันนี้ วัดจอมทองได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. ๒๕๒๙ กำหนดเขตวิสุงคามสีมา กว้าง ๔๐ เมตร ยาว ๘๐ เมตร

การบริหารและการปกครอง

ลำดับเจ้าอาวาสตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน

รูปที่ ๑ พระครูสุวีรธรรมานุยุต มีรักษาการแทนเจ้าอาวาสรูปปัจจุบันคือ พระอนันท์ อภินนฺโท

วัดจอมแจ้ง รหัสวัด ๐๓๕๘๐๔๐๒๐๐๙ ตั้งอยู่ที่บ้านจอมแจ้ง เลขที่ ๘๒ หมู่ที่ ๑ ตำบล แม่สะเรียง อำเภอ แม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน สังกัดคณะสงฆ์ มหานิกาย ที่ดินที่ตั้งวัด มีเนื้อที่จำนวน ๑๒ ไร่ ๒ งาน ๘๔ ตารางวา

อาณาเขต                  ทิศเหนือ                  จด     ถนนเวียงใหม่

                                     ทิศใต้                       จด     ทางสาธารณประโยชน์

                                     ทิศตะวันออก         จด     ทางสาธารณประโยชน์

                                     ทิศตะวันตก            จด     ทางหลวงแผ่นดิน ตาก-แม่สะเรียง (๑๐๕)

อาคารเสนาสนะ   ประกอบด้วย

                   อุโบสถ  กว้าง ๑๐ เมตร ยาว ๒๐ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๔๓๕ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

                   ศาลาการเปรียญ   กว้าง ๑๕ เมตร ยาว ๔๐ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๔๖๓ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

                   กุฏิสงฆ์   จำนวน ๔ หลัง เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก จำนวน ๒ หลัง เป็นอาคารไม้ จำนวน ๒ หลัง

                   วิหาร   กว้าง ๑๐ เมตร ยาว ๒๗ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๕ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

                   ศาลาอเนกประสงค์   กว้าง ๑๐ เมตร ยาว ๒๐ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๐๕ เป็นอาคารไม้

                   ศาลาบำเพ็ญบุญ   กว้าง ๑๕ เมตร ยาว ๒๕ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๕ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

นอกจากนี้ยังมี หอระฆัง จำนวน ๑ หลัง โรงครัว จำนวน ๑ หลัง เรือนเก็บพัสดุ จำนวน ๑ หลัง ห้องน้ำ ๑๑ ห้อง

ปูชนียวัตถุ           - พระประธานประจำอุโบสถ ปาง สะดุ้งมาร

                              - พระประธานประจำศาลาการเปรียญ ขนาดหน้าตัก กว้าง ๒ เมตร สูง ๒ เมตร ปูชนียวัตถุอื่นๆ มี เจดีย์ จำนวน ๒ องค์

          วัดจอมแจ้ง   ตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. ๒๔๕๗ ภายในวัดพระจอมแจ้งเป็นที่ประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุ ของสมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งได้แก่ พระเกศา ตามตำนานเล่าไว้ว่า สร้างโดยพระฤาษีสี่พี่น้อง ประมาณ พ.ศ. ๑๐๐๐ อุโบสถของวัดจอมแจ้งมีรูปแบบศิลปะล้านนาภายในมีพระพุทธรูปและพระประธาน และยังมีรูปจำลองของพระเจ้าสิทธัตถะ ตั้งอยู่บริเวณหน้าพระประธานทรงเครื่องกษัตริย์ จิตกรรมฝาผนังในอุโบสถ เขียนเรื่องราวพระเวสสันดรชาดกและภาพพุทธประวัติโดยรอบฝาผนังด้านใน วัดจอมแจ้งได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ ๓ กุมภาพันธ์ ๒๕๔๐ กำหนดเขตวิสุงคามสีมา กว้าง ๙ เมตร ยาว ๒๑ เมตร

การบริหารและการปกครอง

                              ลำดับเจ้าอาวาสตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน

                              รูปที่ ๑ พระครูชินศาสนรัต (ครูบาเขียว จีนา)

                              รูปที่ ๒ พระครูอนุกูลธรรมโชติ (พระอธิการบุญยืน ชุติมนฺโต)

                              รูปที่ ๓ พระครูอนุการจารุวรรณ (พระอธิการสมหมาย จารุวณฺโณ) ปัจจุบัน

               วัดพระนอน รหัสวัด ๐๓๕๘๐๑๐๑๐๐๘  ตั้งอยู่เลขที่ ๒๒ ถนนผดุงม่วยต่อ ตำบลจองคำ อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน จังหวัดแม่ฮ่องสอน สังกัดคณะสงฆ์ มหานิกาย ที่ดินที่ตั้งวัด มีเนื้อที่ ๙ ไร่ ๒ งาน ๑๙.๑ ตารางวา

อาณาเขต        ทิศเหนือ                จด       ถนนทางขึ้นวัดพระธาตุดอยกองมู

                         ทิศใต้                      จด       ดอยกองมู และที่ดินเอกชน

                         ทิศตะวันออก        จด       ถนนผดุงม่วยต่อ

                         ทิศตะวันตก           จด       ดอยกองมู และที่ดินเอกชน

อาคารเสนาสนะ ประกอบด้วย

                  อุโบสถ

                  ศาลาการเปรียญ

                  กถฏิสงฆ์

                  ศาลาอเนกประสงค์

                  ศาลาบำเพ็ญกุศล

  นอกจากนี้มีอาคารเสนาสนะต่างๆ ดังนี้  อุโบสถศิลปไทยใหญ่ สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๔๖๙

ปูชนียวัตถุ     - พระพุทธรูปปางไสยาสน์ 

                        - สิงห์คู่เมือง ๒ ตัว

                   วัดพระนอน   ตั้งวันเมื่อ พ.ศ. ๒๔๖๗ วัดพระนอนตั้งชื่อตามองค์พระพุทธรูปปางสีหไสยาส์ที่สร้างไว้ก่อน พ.ศ. ๒๔๑๘ โดยพญาสิงหนาทราชา เจ้าเมืององค์แรก เริ่มสร้างวันเมื่อ พ.ศ. ๒๔๓๐ โดยเจ้าแม่นางเมี๊ยะ เจ้าเมืององค์ที่ ๒ และประชาชนในเขตจังหวัดแม่ฮ่องสอน ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา เมื่อ พ.ศ. ๒๔๖๙ กำหนดเขตสุงคามสีมา กว้าง ๒๐ เมตร ยาว ๒๐ เมตร

การบริหารและการปกครอง 

                ลำดับเจ้าอาวาสตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน เท่าที่ทราบนาม คือ

                      รูปที่ ๑ ครูบาชมภู พ.ศ. ๑๔๓๐-๒๔๔๖

                      รูปที่ ๒ ครูบาปัญญา พ.ศ. ๒๔๔๖-๒๔๗๑

                      รูปที่ ๓ พระญาณวีราคม (ครูบาศีลวโร) พ.ศ. ๒๔๗๑-๒๔๗๒

                      รูปที่ ๔ ครูบาหว่าหร่ำมะ พ.ศ. ๒๔๗๒-๒๔๙๑

                      รูปที่ ๕ พระครูอนุสารสาสกรณ์ ผครูบาวิสุทโธ) พ.ศ. ๒๔๙๑-๒๕๐๒

                      รูปที่ ๖ เจ้าอธิการชาลี ชาลมุตฺโต พ.ศ. ๒๕๐๒-๒๕๒๐

                      รูปที่ ๗ พระอธิการศาสน์ สาสโน พ.ศ. ๒๕๒๓ – ไม่ทราบปี

                      รูปที่ ๘ พระอธิการกำธร กนฺตธมฺโม – ปีปัจจุบัน

               วัดแม่ปาง รหัสวัด ๐๓๕๘๐๕๐๗๐๐๑  ตั้งอยู่ที่บ้านแม่ปาง เลขที่ ๘๘ หมู่ที่ ๑ ถนน ร.พ.ช.ตำบล สันติคีรี อำเภอ แม่ลาน้อย จังหวัด แม่ฮ่องสอน โทรศัพท์ ๐๘ ๑๒๙๕ ๗๔๑๓ สังกัดคณะสงฆ์ ธรรมยุต ที่ดินที่ตั้งวัด มีเนื้อที่ ๑๙ ไร่ ๑ งาน ๖๓ ตารางวา น.ส.๓ เลขที่ ๕๕๑ น.ส.๓ ก เลขที่ ๕๘๐ ที่ราชการประเภท ป่าสงวนแห่งชาติ หนังสืออนุญาตเลขที่ กษ ๐๗๐๕.๓/๑๘๖๖ ลงวันที่ ๒๓ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๔

อาณาเขต        ทิศเหนือ                 จด       ลำห้วยแม่ปาง

                          ทิศใต้                      จด       ป่าสงวนแห่งชาติ

                          ทิศตะวันออก        จด       ป่าสงวนแห่งชาติ

                          ทิศตะวันตก           จด       น.ส.๓ ก

อาคารเสนาสนะ ประกอบด้วย

                          อุโบสถ กว้าง ๐๙ เมตร ยาว ๓๑ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๖ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

                          ศาลาการเปรียญ กว้าง ๑๓.๗๐ เมตร ยาว ๑๘.๘๕ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๑ เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้

                          กุฏิสงฆ์ จำนวน ๒๕ หลัง เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็กจำนวน ๑๗ หลัง อาคารครึ่งตึกครึ่งไม้จำนวน ๒ หลัง อาคารไม้จำนวน ๖ หลังนอกจากนี้มี หอระฆัง จำนวน ๓ หลัง โรงครัว จำนวน ๑ หลัง เรือนเก็บพัสดุ จำนวน ๑ หลัง เรือนรับรองจำนวน ๙ หลัง ห้องเรียนปริยัติธรรม ๔ ห้อง

ปูชนียวัตถุ       - พระประธานประจำอุโบสถ ปาง มารวิชัย ขนาดหน้าตัก กว้าง ๑๐๙ นิ้ว สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๒

                          - พระประธานประจำศาลาการเปรียญ ปาง สมาธิ  สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๐

                          - ปูชนียวัตถุอื่นๆ มี เจดีย์ พระบรมธาตุสันติคีรี

                    วัดแม่ปาง ตั้งวัดเมื่อวันที่  ๓๐  เดือน  มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๓๗ เริมตั้งแต่ พ.ศ.๒๕๑๖ เป็นต้นไป โดยเจ้าอาวาสได้ออกธุดงค์ไปในสถานที่ต่างๆ ช่วงแรกได้ไปปฏิบัติธรรมกัมมัฏฐาน สนทนาธรรมกับพระครูบาอาจารย์หลายท่าน ทั้งภาคกลาง ตะวันออก ตะวันตก และอีสาน ในช่วงหลังธุดงค์ไปในภาคเหนือ จนกระทั่ง
ในปี พ.ศ. ๒๕๓๐ ได้ธุดงค์ไปที่บ้านแม่ปาง และได้สร้างวัดแม่ปางขึ้นที่ตำบลสันติคีรี อำเภอแม่ลาน้อย จังหวัดแม่ฮ่องสอน เพื่อให้ชาวไทยภูเขาในพื้นที่ได้ใช้เป็นศาสนสถานต่อไป ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา เมื่อวันที่ ๓๑ เดือน ตุลาคม พ.ศ.๒๕๔๓ เขตวิสุงคามสีมา กว้าง ๔๐ เมตร ยาว ๘๐ เมตร

การเผยแผ่พระพุทธศาสนา เป็นสำนักปฏิบัติธรรมประจำจังหวัด (สธจ.) แห่งที่ ๓ แต่งตั้งเมื่อ พ.ศ. ๒๕๕๓

ได้รับรางวัล วัดพัฒนาตัวอย่างที่มีผลงานดีเด่น ๒๕๕๕

การบริหารและการปกครอง

                       ลำดับเจ้าอาวาสตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน

                       รูปที่ ๑ พระครูประสิทธิคณารักษ์

                วัดป่าถ้ำวัว รหัสวัด ๐๓๕๘๐๑๐๖๐๐๕  ตั้งอยู่ที่บ้านแม่สุยะ เลขที่ ๑๐๒ หมู่ที่ ๖  ตำบลห้วยผา อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน จังหวัดแม่ฮ่องสอน โทรศัพท์ ๐๘ ๗๙๘๒ ๑๑๑๖๘ สังกัดคณะสงฆ์ ธรรมยุต ที่ดินที่ตั้งวัด  มีเนื้อที่ ๑๕ ไร่ เขตพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติ ป่าแม่ปายฝั่งขวา

อาณาเขต        ทิศเหนือ                 จด       ภูเขา

                          ทิศใต้                      จด       ภูเขา        

                          ทิศตะวันออก        จด       ภูเขา   

                          ทิศตะวันตก           จด       ลำห้วย

ที่ธรณีสงฆ์  จำนวน ๑ แปลง มีเนื้อที่ ๑๕ ไร่

อาคารเสนาสนะ ประกอบด้วย

                    อุโบสถ  กว้าง ๒๕ เมตร ยาว ๕๐ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๕ เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้

                    ศาลาการเปรียญ   กว้าง  ๓๕ เมตร ยาว ๔๐ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๐

                    หอสวดมนต์  กว้าง ๑๒ เมตร ยาว ๑๕ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๐ เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้ 

                    กุฏิสงฆ์  จำนวน ๑๗ หลัง เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้ จำนวน 1๑๔ หลัง เป็นอาคารไม้ จำนวน ๓ หลัง

                    วิหาร  กว้าง ๑๐ เมตร ยาว ๑๒ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๕๓ เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้

                    ศาลาเอนกประสงค์ กว้าง ๑๔ เมตร ยาว ๒๕ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๕๒ เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้

                    ศาลาบำเพ็ญกุศล  กว้าง ๓๕ เมตร ยาว ๔๐ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๐ เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้

       นอกจากนี้มีอาคารเสนาสนะต่างๆ ดังนี้  หอระฆัง จำนวน ๑ หลัง หอกลอง จำนวน ๑ หลัง โรงครัว จำนวน ๑ หลัง เรือนเก็บพัสดุ จำนวน ๑ หลัง เรือนรับรอง จำนวน  ๖ หลัง ห้องน้ำ จำนวน  ๑๗๗ ห้อง

ปูชนียวัตถุ      -  พระประธานประจำอุโบสถ ปาง สมาธิ  ขนาดหน้าตักกว้าง ๘๐ นิ้ว สูง ๙๘ นิ้ว สร้างเมื่อ พ.ศ.๒๕๖๒

                         -  พระประธานประจำศาลาการเปรียญ ปาง สมาธิ ขนาดหน้าตักกว้าง ๗๑ นิ้ว สูง ๗๙ นิ้ว

                                   สร้างเมื่อ พ.ศ.๒๕๔๐

                        วัดป่าถ้ำวัว   ตั้งวัดเมื่อวันที่ ๓๐ สิงหาคม พ.ศ. ๒๔๓๖

พระครูวิมลภาวนานุศาสน์ (สายหยุดปัญญาธโร) ได้จาริกธุดงค์มาพบสถานที่แห่งนี้ และจัดอบรมปฏิบัติธรรม ให้กับชาวบ้านและหน่วยงานภาครัฐและเอกชน ตลอดถึงชาวต่างชาติ มีนามว่าถ้ำวัว เรียกตามชาวบ้าน หรือเป็นที่พักแรมพวกพ่อค้ามาจากประเทศพม่า เข้ามาขายวัวในประเทศไทย ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา เมื่อวันที่    ๑๓ เดือนกรกฎาคม ๒๕๖๓ เขตวิสุงคามสีมา กว้าง ๑๙ เมตร ยาว ๔๖ เมตร

การบริหารและการปกครอง 

                 ลำดับเจ้าอาวาสตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน

                        รูปที่ ๑ พระครูวิมลภาวนานุศาสน์ (สายหยุดปัญญาธโร)

การเผยแผ่พระพุทธศาสนา   - มีสำนักปฏิบัติธรรมประจำจังหวัด (สธจ.) แห่งที่ ๑ แต่งตั้งเมื่อ พ.ศ.๒๕๕๒

งานประเพณี/ศิลปวัฒนธรรม   ตักบาตรทำบุญวันเข้าพรรษา วันออกพรรษา และวันสำคัญทางพระพุทธศาสนา สวดมนต์ส่งท้ายปีเก่าต้อนรับปีใหม่

รางวัล/เกียรติคุณ

                  ๑. รางวัลผู้ทำคุณประโยชน์ ประจำปี ๒๕๕๗ ประเภทส่งเสริมการปฏิบัติธรรม

                  ๒. รางวัลวัฒนคุณาธร เป็นผู้ทำคุณประโยชน์ด้านศาสนา

                  ๓. รางวัลแหล่งเรียนรู้ตลอดชีวิต ต้นแบบรุ่นที่ ๒ สภาการศึกษา ๒๕๕๕

          วัดจองคำพระอารามหลวง รหัสวัด ๐๓๕๘๐๑๐๐๔ ตั้งอยู่เลขที่ ๕ ถนน ชำนาญสถิตย์ ตำบลจองคำ อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน จังหวัดแม่ฮ่องสอน สังกัดคณะสงฆ์ มหานิกาย โทรศัพท์ ๐๘ ๕๑๘๙ ๔๙๔๕ ที่ดินที่ตั้งวัด มีเนื้อที่จำนวน ๔ ไร่ ๑ งาน ๘๙.๖๐ ตารางวา โฉนดที่ดินเลขที่ ๔๖๔, แปลงที่ ๒ โฉนดเลขที่ ๔๕๓ มีเนื้อที่ ๒ ไร่ ๔๖ ตารางวา , แปลงที่ ๓ โฉนดเลขที่ ๔๕๗ มีเนื้อที่ ๓ งาน ๓๐.๗๐ ตารางวา

อาณาเขต        ทิศเหนือ                จด       ซอยชำนาญสถิตย์

                         ทิศใต้                      จด       ถนนสาธารณะประโยชน์

                         ทิศตะวันออก        จด       ที่ดินเอกชนและถนนสาธารณะประโยชน์

                         ทิศตะวันตก           จด       ถนนประดิษฐ์จองคำ

อาคารเสนาสนะ ประกอบด้วย

              อุโบสถ กว้าง ๖ เมตร ยาว ๑๒ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๒๑ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

              ศาลาการเปรียญ กว้าง ๒๙ เมตร ยาว ๓๗.๖ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๒๑ เป็นอาคารไม้

              กุฏิสงฆ์ จำนวน ๓ หลัง เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก จำนวน ๒ หลัง อาคารครึ่งตึกครึ่งไม้จำนวน ๑ หลัง

              วิหาร กว้าง ๒๖.๒๐ เมตร ยาว ๒๒ เมตร เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก

              ศาลาอเนกประสงค์ กว้าง ๑๑ เมตร ยาว ๑๘ เมตร เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็กนอกจากนี้ยังมี หอระฆัง จำนวน ๑ หลัง โรงครัว จำนวน ๑ หลัง ห้องน้ำ จำนวน ๘ ห้อง

              วัดจองคำพระอารามหลวง ตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. ๒๔๓๓ วัดจองคำพระอารามหลวง กล่าวกันว่าวัดจองคำแห่งนี้เป็นเสมือนภาพลักษณ์แทนจังหวัดแม่ฮ่องสอน ซึ่งประกอบไปด้วยภาพของสถาปัตยกรรมแบบพม่า แวดล้อมด้วยทิวทัศน์อันงดงาม จากบันทึกของวัดเล่าว่า วัดจองคำเป็นวัดที่สร้างขึ้นเป็นวัดแรกของเมืองแม่ฮ่องสอน โดยระบุหลักฐานแผ่นเงิน ซึ่งขุดได้บริเวณหลุมเสาเดิมของวัดว่า สร้างมาตั้งแต่ พ.ศ. ๒๓๗๐ พระยาสิงหนาทราชา เจ้าเมืองแม่ฮ่องสอนคนแรก ซึ่งเป็นชาวไทยใหญ่ที่มีนามเดิมว่า “ชานกะเล”  เป็นผู้สร้างวัดจองคำพระอารามหลวง ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ ๒ กันยายน พ.ศ. ๒๕๑๘ กำหนดเขตวิสุงคามสีมา กว้าง ๔๐ เมตร ยาว ๘๐ เมตร ได้และรับพระราชทานให้ยกขึ้นเป็นพระอารามหลวงชั้นตรีชนิดสามัญ ตั้งแต่วันที่ ๒๗ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๒๗ เป็นต้นมา

การศึกษา มีโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกธรรม เปิดสอนเมื่อ พ.ศ. ๒๔๙๖

การบริหารและการปกครอง

                       ลำดับเจ้าอาวาสตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน

                       รูปที่ ๑ พระอู่หน่าก๊ะ พ.ศ. ๒๔๗๐-๒๔๘๑

                       รูปที่ ๒ พระอูหน่อง พ.ศ. ๒๔๘๑-๒๔๘๕

                       รูปที่ ๓ พระต่อปี่ต๊ะ พ.ศ. ๒๔๘๕-๒๔๘๗

                       รูปที่ ๔ พระคำ พ.ศ. ๒๔๘๗-๒๔๘๘

                       รูปที่ ๕ พระครูอนุสุตศาสนจักร พ.ศ. ๒๔๘๘-๒๕๒๗

                       รูปที่ ๖ พระครูอนุกูลธรรมโชติ พ.ศ. ๒๕๒๗-๒๕๓๕

                       รูปที่ ๗ พระมหาชัยพร พ.ศ. ๒๕๓๕-๒๕๓๖ รักษาการอาวาส

                       รูปที่ ๘ พระครูอนุสรณ์ชัยสิทธิ์ พ.ศ. ๒๕๓๗- ปัจจุบัน

           วัดพระธาตุดอยกองมู เป็นวัดศักดิ์สิทธิ์คู่บ้านคู่เมืองของชาวจังหวัดแม่ฮ่องสอนมาช้านาน ตั้งอยู่ที่ดอยกองมู ทางทิศตะวันตกของตัวเมืองแม่ฮ่องสอน เพียง ๓ ก.ม. เดินทางโดยแยกจากทางหลวงสาย ๑๐๘  ตรงบริเวณ อนุสาวรีย์พระยาสิงหนาทราชาขึ้นไปทางซ้ายมือ เป็นทางลาดยางขึ้นภูเขาไปอีกประมาณ ๑.๕ กิโลเมตร ก็จะถึงบริเวณวัดพระธาตุดอยกองมู เดิมมีชื่อเรียกว่า “วัดปลายดอย” แต่เนื่องจากตั้งอยู่บนดอยกองมูชาวบ้านจึงนิยมเรียกว่า “วัดพระธาตุดอยกองมู” มากกว่า

          พระธาตุดอยกองมู เป็นปูชนียสถาน ประกอบด้วย พระธาตุเจดีย์ ศิลปะไทใหญ่-พม่า จำนวน 2 องค์ ประกอบด้วย 

• พระเจดีย์องค์ใหญ่สร้างโดย จองต่องสู่ เมื่อ พ.ศ. 2403 เป็นที่บรรจุพระธาตุของ พระโมคคัลลานะ เถระ พระอัครสาวกเบื้องซ้าย ซึ่งนำมาจากเมืองมะละแหม่ง ประเทศพม่า

• ส่วนพระธาตุเจดีย์องค์เล็กสร้างเมื่อ พ.ศ. 2417 โดย พระยาสิงหนาทราชา เจ้าเมืองแม่ฮ่องสอน คนแรก  บรรจุพระธาตุของพระสารีบุตร พระอัครสาวกเบื้องขวา ซึ่งนำจากเมืองมัณฑะเลย์ ประเทศพม่า

            จากวัดพระธาตุ ดอยกองมูนี้สามารถมองเห็นภูมิประเทศและสภาพตัวเมืองแม่ฮ่องสอนได้อย่างชัดเจน และสวยงามมากวัดนี้มี งานเทศกาลประจำปีหลายงาน เช่น ในวันปีใหม่ วันสงกรานต์ โดยเฉพาะในวันออกพรรษาจะมีการตักบาตรดาวดึงส์ หรือหรือตักบาตรเทโว